El, ayak ve koltuk altında ortam sıcaklığından bağımsız, günlük yaşamı etkileyen terleme hiperhidroz olarak adlandırılır. Uygulama öncesi aranan koşullar ve kullanılan yöntemler.
Terleme, vücudun ısı dengesini koruyan doğal bir işlevdir. El içi, ayak tabanı ve koltuk altında ortam sıcaklığından bağımsız olarak, günlük ve sosyal yaşamı olumsuz etkileyecek düzeyde görülen terlemeye hiperhidroz denir. Botulinum toksin uygulaması; altta yatan bir hastalık saptanmamış, en az 6 aydır süren ve sürme tedavilere yanıt vermeyen tablolarda gündeme gelir. Etkinlik kişiden kişiye değişmekle birlikte 4–6 ay devam eder.
Terleme, vücudun ısı dengesini koruyan doğal bir işlevdir. Ancak bazı kişilerde el içi, ayak tabanı ve koltuk altında, ortam sıcaklığından bağımsız olarak, günlük ve sosyal yaşamı olumsuz etkileyecek düzeyde terleme görülür. Bu tabloya hiperhidroz denir.
Ayırt edici nokta, terlemenin ortamla ilişkisidir. Serin bir ortamda, hareketsizken ve stres olmaksızın da süren; avuç içini ıslak bırakan, kâğıt tutmayı ya da tokalaşmayı güçleştiren, kıyafette iz bırakan terleme değerlendirilmelidir.
Terlemenin altında tiroid hastalıkları, enfeksiyonlar, bazı ilaçlar ve hormonal durumlar gibi nedenler bulunabilir. Bu nedenle uygulamaya doğrudan geçilmez: öykü alınır, muayene yapılır ve gerekirse laboratuvar değerlendirmesi istenir.
Altta herhangi bir hastalık saptanmayan, sürme tedavilere yanıtsız ve sosyal hayatı olumsuz etkileyen el, ayak ve koltuk altı terlemelerinin giderilmesinde botulinum toksin uygulanmaktadır. Uygulama öncesinde aranan koşullar şunlardır:
Etki hemen görülmez; oturması genellikle birkaç gün alır. Etkinlik kişiden kişiye değişmekle birlikte 4–6 ay devam eder. Botulinum toksinin diğer kullanım alanları ve sık sorulan sorular için ayrıntılı yazıya bakabilirsiniz.
Altın iğneli radyofrekansın koltuk altına uygulandığında aşırı terleme problemini tedavi edebildiği gösterilmiştir. Bu yöntem, mikro iğneler ve radyofrekansın çift etkisiyle çalışır ve tüm cilt tiplerine yaz–kış uygulanabilir.
Aşırı terleme kozmetik bir şikâyet olarak görülmemelidir. Günlük yaşamı, meslek seçimini ve sosyal ilişkileri etkileyen bir tablodur; bu nedenle değerlendirilmeyi hak eder.
Botulinum toksin; kas hastalığı ve kanama bozukluğu olanlara, uygulama sahasında enfeksiyonu bulunanlara, nöromüsküler iletiyi bozan ilaç kullananlara (kalsiyum kanal blokeri, kinin, penisilin ve benzeri) ve toksinin bileşenlerine aşırı duyarlılığı olanlara uygulanmaz. Gebe ve emziren kişilerde uygulamadan kaçınılır.
Ehil olmayan ellerde, uygun olmayan dozlarda yapılan uygulamalar ciddi yan etkilere yol açabilir. Bu nedenle doktor olmayan kişilere uygulama yaptırmamanız şiddetle önerilir.
Bölgeye ve kişiye göre öneriler değişebilir; uygulama sonrasında hekimin verdiği talimatlar esas alınır.
Hiperhidrozda yol; önce altta yatan bir neden olup olmadığının araştırılması, sonra uygun olgularda bölgesel uygulamanın planlanmasıdır. Şikâyetinizin hangi tabloya girdiğini ve size uygun yaklaşımı belirlemek için muayene ile başlamanız en doğrusudur.
Altta yatan bir hastalık saptanmamış olması, şikâyetin en az 6 aydır devam etmesi, sürme tedavilere yanıt alınamamış olması, sosyal ve günlük yaşamın olumsuz etkilenmesi, kontrendikasyon bulunmaması ve uygulama bölgesinde enfeksiyon olmaması aranır.
Etkinin oturması genellikle birkaç gün alır. Etkinlik kişiden kişiye değişmekle birlikte 4–6 ay devam eder; süre sonunda uygulama tekrarlanabilir.
Uygulama bölgesel etki gösterir; vücudun ısı dengesi diğer bölgelerdeki terlemeyle korunmaya devam eder. Rahatsızlık verecek düzeyde bir kayma beklenen bir sonuç değildir, şikâyet olması durumunda kontrolde değerlendirilir.
En sık koltuk altı, el içi ve ayak tabanına uygulanır. Alın ve saçlı deri gibi bölgelerdeki şikâyetler de muayenede ayrıca değerlendirilir.
Hayır. Gebe ve emziren kişilerde botulinum toksin uygulamasından kaçınılır. Bu dönemde uygun yaklaşımlar ayrıca değerlendirilir.
Sürme (topikal) tedavilere yanıt alınamaması, uygulama için aranan koşullardan biridir. Bu durumda önce altta yatan bir neden olup olmadığı araştırılır; neden saptanmazsa botulinum toksin ya da koltuk altında altın iğneli radyofrekans gündeme gelebilir.
